Verkiezingen

De peiling één jaar na de verkiezingen laat zien dat de drie regeringspartijen samen 27 zetels verliezen, meer dan 40% van de toen behaalde. De wensen rondom het begrotingsoverleg laat goed zien hoe tegengesteld de opvattingen zijn van de kiezers van de drie regeringspartijen t.o.v. samenwerking met PRO of JA21.

Nog 5 maanden tot de Provinciale Statenverkiezingen, die ook de nieuwe Eerste Kamer zullen opleveren. Welke uitslag zal het gaan worden en wat zal dat betekenen voor de steun van de regering in die nieuwe Kamer.

De nieuwe peiling, kort na de algemene beschouwingen en de algemene financiële beschouwingen, laat zien dat de VVD fors daalt, een evenaring van het dieptepunt van 2008. Ook de visie van de kiezers van de verschillende partijen over hoe het nu verder moet.

Al lang was het duidelijk dat ons politiek systeem niet meer past bij deze eeuw. De afgelopen week is het helemaal duidelijk geworden. Hoe nu verder?

Een kwart eeuw Nederlandse politiek ligt nu open: ruim 3.000 peilingen sinds 2002, heel simpel te doorzoeken. Van de LPF tot de verrechtsing van nu — stel in gewoon Nederlands elke vraag en krijg direct een helder antwoord, compleet met bronnen.

De peiling van dit weekend is een bevestiging van de trend van de afgelopen maanden. De regeringspartijen staan op fors verlies. De oppositiepartijen PRO, JA21 en FVD profiteren daar met name van. PVV heeft erg last van de opkomst van FVD.

De nieuwste peiling laat zien dat de grootste 7 partijen steeds dichter bij elkaar komen. Zeker nu D66 verder aan het wegzakken is. De actie van de FNV over de bezuinigingen op de sociale voorzieningen wordt breed gesteund.

De lokale verkiezingen in Engeland tonen hetzelfde patroon als elders in Europa: het politieke midden brokkelt af, terwijl kiezers zich verplaatsen naar de flanken. Vooral de genegeerde zorgen over asiel, migratie en culturele vervreemding spelen daarbij een doorslaggevende rol.

De Engelse verkiezingsuitslag is geen lokaal incident, maar een nieuw alarmsignaal: het westerse democratische bestel verliest zijn draagvlak en de oude machtspartijen brokkelen steeds verder af.

Er is sprake van een groeiende polarisatie in Nederland: media tonen minder tegengeluid en versterken eigen bubbels. Kiezers zijn verdeeld in twee werelden, met weinig overlap. Zorgen over financiële toekomst en ervaren van kansen of bedreigingen bepalen stemgedrag sterk. De traditionele achterban van links is verschoven naar rechts, terwijl media en politiek deze kloof onvoldoende erkennen.

Zoals na iedere verkiezing zijn tabellen gemaakt waarbij de stemkeuze bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2026 zijn afgezet naar een serie kenmerken.

Er is een groot versch in het verkiezingsresultaat van GroenLinks/PvdA in de grote steden en de rest van het land. De opbouw van die uitslag in de grootste gemeenten geeft een interessant beeld, waarbij opkomstverschillen een grote rol spelen.

Alleen toegang als abonnee van maurice.nl of AI-lid Log hier in, als u toegangsinfo heeft: Email Wachtwoord Onthoud me     Wachtwoord vergeten

Bij een analyse van de verkiezingsuitslag, zoals weergegeven door het ANP, blijkt op twee punten de uitslag anders te zijn. Het is toe te schrijven aan een verkeerde classificatie van partijen in de verschillende uitslagen categoriën. GroenLinks/PvdA heeft meer verloren en de lokale paritjen minder gewonnen.

Een artikel van Dennis Brouwer over de ontwikkelingen van het Nederlands electoraat, die verder worden geaccentueerd door de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen 2026

Er zijn grote verschillen in verkiezingsuitslagen tussen kleine en grote gemeenten Bij de gemeenteraadsverkiezingen is dat nog sterker het geval. De opkomst van de lokale partijen van de vorige twee verkiezingen zal zich vooral voordoen in de kleinere gemeenten. Ook deze verkiezing belooft voor D66 een forse stijging t.o.v. vier jaar geleden. En de lokale partijen lijken weer verder te gaan groeien.

Zelfs als deze formatie slaagt, is de kans groot dat er toch snel opnieuw verkiezingen komen. Pas wanneer we erkennen wat de kern van de instabiliteit in ons systeem is, kunnen we via een onconventionele aanpak een werkelijk stabiele regering vormen die breed gedragen wordt in de samenleving.

Het is onverantwoord dat een zo invloedrijke peiling als die van EenVandaag zo onnauwkeurig is en op zo weinig respondenten (op 28-10 slechts 1.151 respondenten) is gebaseerd. Met het gevaar dat de kiezer op een verkeerd been kan worden gezet, zoals op 29 oktober jl. is gebleken.

In de geest van de oorspronkelijke idealen van de oprichters van D66 kan Premier Jetten met een vernieuwende aanpak een stabiele regering vormen die wel steunt op een meerderheid in zowel de Eerste als de Tweede Kamer — mits de wens van de meerderheid van de bevolking een belangrijke rol speelt bij de besluitvorming in de kamer over de plannen van het kabinet van D66, CDA, VVD, JA21 en GroenLinks/PvdA. Lees hoe die aanpak er uit ziet.

Enkele cruciale momenten tijdens de campagne bleken bepalend voor de uitslag van de Tweede Kamerverkiezingen 2025. Per gebeurtenis een indicatie van het effect op de verkiezingsuitslag.

Zoals bij iedere verkiezingen wordt er een overzicht gemaakt van de verkiezingsuitslag in relatie tot een groot aantal variabelen. Van vorige stemgedrag en personalia, tot mediagedrag en hobby's.

Dit is de laatste peiling voor de verkiezingen plus een prognose van de einduitslag van TK2025.

De peiling na het SBS-debat laat zien dat 4 partijen de 29e oktober nog de grootste kunnen worden.

Het SBS-debat lijkt wederom de gamechanger te zijn van deze verkiezingen. Dit is het onderzoek naar de reactie van de kijkers, met een bijzondere rol voor de AI-analyse van de redenen waarom men iemand als winnaar beschouwde.

De olifant in de kamer wordt ook bij deze verkiezingscampagne noch door de politici, noch door de media benoemd. En dreigt daarom weer tot teleurstellingen te leiden. Ons systeem is achterhaald en het lijkt erop alsof niemand zich daar druk over maakt , laat staan een idee heeft hoe dat te veranderen.

In dit artikel een overzicht van de cruciale cijfers in de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen van 29 oktober 2025. De omvang van het potentiële electoraal per partij, en de invloed van de twee sterke krachten in relatie tot strategisch stemmen. De komende debatten kunnen nog een grote invloed hebben, zeker op het kwart van het electoraat dat overweegt strategisch te stemmen, in relatie tot hun voorkeur of afkeer van de dominante politici.

Een sterke analyse van Prof. Mark Bovens over de nieuwe verzuiling in Nederland, waarom die genegeerd wordt en hoe gevaarlijk dat is.

Dit zijn de resultaten van de peiling, die gehouden is direct na de Algemene Beschouwingen op 17 en 18 september 2025

Wie de Nederlandse politiek probeert te begrijpen, kan niet volstaan met één bril. Elke kiezer draagt zijn of haar eigen glazen, waardoor dezelfde partij links of rechts kan lijken te staan. Ons onderzoek laat zien dat deze subjectieve brillen het electorale landschap niet alleen kleurrijk en representatief maken, maar ook versnipperd en gepolariseerd en daarmee wordt het vormen van stabiele meerderheden steeds uitdagender. Een Analyse van gegevens verzameld door Peil.nl in de peiling van 6 september 2025.

Bij al de promotie voor het "midden-kabinet" CDA, GroenLinks-PvdA, D66, VVD om de grote problemen op te lossen waar Nederland voor staat, lijkt men gemakshalve te vergeten dat drie van de vier partijen tussen 2017 en 2023 in het kabinet zat en toen Timmermans eurocommissaris was.